Studia podyplomowe o charakterze kompetencyjnym w polskim szkolnictwie wyższym

02.04.2019 2 minuty na przeczytanie artykułu

Fot. pixabay.com/CC0 Public Domain

Aktualnie obowiązująca ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce posługuje się pojęciem studiów podyplomowych, jednakże bez wprowadzenia rozróżnienia na kwalifikacyjne studia podyplomowe oraz doskonalące studia podyplomowe. Pierwsze z ww. wymienionych charakteryzują się tym, iż ich absolwent (który uzyskał świadectwo ukończenia studiów podyplomowych) nabywa określone kwalifikacje o charakterze formalnym, np. do wykonywania określonego zawodu, zgodnie z właściwymi dla danej profesji przepisami prawnymi. Drugie z kolei, i na tych skupimy się w niniejszym artykule, nie dają formalnych kwalifikacji, a jedynie wiedzę określoną ich programem. W związku z powyższym należałoby nazwać je studiami o charakterze kompetencyjnym.

 

Istotę studiów podyplomowych o charakterze kompetencyjnym dobrze byłoby wyjaśnić na przykładzie konkretnego zawodu i stanowiska pracy oraz korespondującego z nim kierunku studiów podyplomowych. Podążając tym tropem, warto przyjrzeć się kwestii zatrudnienia dietetyków w placówkach medycznych w kontekście prowadzenia przez liczne szkoły wyższe studiów podyplomowych na kierunku o nazwie „dietetyka kliniczna”.

I tak, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 lipca 2011 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami, a właściwie z załącznikiem do ww. aktu prawnego, aby podjąć zatrudnienie na stanowiskach wymagających wiedzy z zakresu dietetyki, a mianowicie dietetyka, starszego dietetyka, młodszego asystenta dietetyki, asystenta dietetyki i starszego asystenta dietetyki, trzeba posiadać kwalifikacje w nim określone oraz w niektórych przypadkach odpowiedni staż zawodowy. Rozporządzenie to w odniesieniu do żadnego z ww. stanowisk nie precyzuje obowiązku posiadania ukończonych studiów podyplomowych na kierunku „dietetyka kliniczna”. W zależności od stanowiska z jakim mamy do czynienia, mamy sprecyzowane określone wymogi – w każdym przypadku jednak inne niż ukończenie studiów podyplomowych. W związku z powyższym, aby zajmować stanowiska o których była już wcześniej mowa w podmiotach medycznych, należy posiadać kwalifikacje określone przepisami cytowanego aktu prawnego, natomiast studia podyplomowe z „dietetyki klinicznej” – w przypadku ich ukończenia – nie uprawniają więc do zajmowania formalnych stanowisk w placówkach medycznych a jedynie uzupełniają wiedzę osób związanych z prowadzeniem poradnictwa dietetycznego i leczenia żywieniowego w warunkach szpitalnych, które są zatrudnione w placówkach medycznych zgodnie z podanymi podstawami prawnymi.

Studia podyplomowe kompetencyjne na kierunku „dietetyka kliniczna” – w nawiązaniu do uwag na początku artykułu oraz w przykładowym odniesieniu do kształcenia na ww. kierunku – mają charakter doskonalący wiedzę dla osób, które już w placówkach medycznych pracują lub są nawet zatrudnieni jako dietetycy poza branżą medyczną, choć spełniają warunki określone prawem do zatrudnienia na stanowiskach dietetyków o których mowa w ww. rozporządzeniu a chcą uzyskać wiedzę dotyczącą dietetyki klinicznej (jako doskonalenie wiedzy zdobytej wcześniej w ramach studiów, czy innych form kształcenia o których mowa w rozporządzeniu a które to dają formalne uprawnienia do zajmowania tych stanowisk w podmiotach medycznych).

Przeciwieństwem zatem studiów podyplomowych doskonalących (tj. kompetencyjnych) są podyplomowe studia kwalifikacyjne, których ukończenie wiąże się z uzyskaniem uprawnień do wykonywania np. określonego zawodu zgodnie z właściwymi dla danej profesji przepisami prawnymi.

Publikacja finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „DIALOG” na lata 2018-2019