Mieszkańcu! Masz głos! – czyli system wDialogu w konsultacjach społecznych.

10.01.2018 2 minuty na przeczytanie artykułu

wdialogu.uw.edu.pl

Pracownia Centrum Deliberacji, która działa w Instytucie Socjologii UW, we współpracy z Instytutem Informatyki Politechniki Warszawskiej opracowali platformę „wDialogu”, która usprawnić ma działanie konsultacji społecznych. Nad projektem ponad cztery lata pracował interdyscyplinarny zespół, składający się między innymi z przedstawicieli wyżej wymienionych instytucji, ale też przy wsparciu różnego rodzaju związków i organizacji, takich jak na przykład: Związek Miast Polskich, czy Polskie Forum Osób Niepełnosprawnych. Cały projekt finansowany był przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, w ramach programu Innowacje Społeczne.

 

Badacze zwrócili uwagę na fakt, że proces konsultacji społecznych może przebiegać w prostszy sposób. Podpierając się wynikami badań społecznych naukowcy zlokalizowali najbardziej istotne problemy w przebiegu tej inicjatywy.

Konsultacje społeczne są jedną z form partycypacji i tworzenia poczucia przynależności do wspólnoty. Warto zwrócić uwagę, że większość Polaków żywi przekonanie, iż nie ma wpływu na decyzje polityczne. Jedynie 19% respondentów, biorących udział w badaniu CBOS-u deklarowało poczucie posiadania wpływu na decyzje zapadające na poziomie krajowym. Na poziomie lokalnym poczucie te jest silniejsze, bo aż 42% respondentów dostrzega możliwości działania. W 2012 roku do aktywnego udziału w procesie konsultacji obywatelskich przyznało się jedynie 4% respondentów. Podobne wyniki uzyskał Millward Brown w roku 2011, tutaj również jedynie 4% respondentów zaznaczyło, że wzięło czynny udział w konsultacjach, aczkolwiek aż 17% uznało ten rodzaj aktywności za formę, która wywiera realny wpływ na sprawy lokalne.  Poczucie sprawstwa na poziomie lokalnym oraz większe przywiązanie do owej społeczności wydają się jednak być świetnym (choć do końca nie zagospodarowanym) polem, dla działań angażujących społeczność.

Projekt wymagał przeprowadzenia wielu badań, a także stworzenia programu pilotażowego. Wnioski, rekomendacje oraz analizy porównawcze różnych rozwiązań, także tych, które znalazły już swoje zastosowanie w innych państwach, można znaleźć na oficjalnej stronie projektu. Można tam również zapoznać się ze wstępnymi opiniami urzędów na temat systemu, wynikami testów serwisu (zarówno od strony urzędnika, jak i mieszkańca), recenzjami programu, a także efektami testowych konsultacji w Olsztynie, Nowej Dębie oraz Warszawie, które dotyczyły zagospodarowania przestrzeni publicznej. Wskazywane w fazach testowych problemy były na bieżąco analizowane, a ich usprawnianie wdrażane na dalszych etapach projektu.

Ważnym elementem testowania programu było również zwrócenie uwagi na materiały informacyjne, bo to od nich w dużej mierze zależy chęć i gotowość do zaangażowania się. Mieszkańcy Olsztyna mogli w ramach systemu je zaopiniować, wskazać wady i zalety, a także elementy, których ich zdaniem zabrakło. Ciekawym rozwiązaniem wydaje się także mapa argumentów, którą system może wygenerować w odniesieniu do prowadzonej dyskusji. Przykładową mapę zaprezentowano w ramach raportu końcowego z testów w warszawskich szkołach, w ramach których uczniowie debatowali na temat przestrzeni publicznej otaczającej szkoły.

Organizatorzy wskazują na możliwości, jakie wiążą się z wprowadzeniem programu „wDialogu”. Jedną z nich jest możliwość korzystania przez ośrodki lokalne z darmowego systemu, dzięki któremu nie będą one musiały korzystać z usług firm zewnętrznych i zaoszczędzą fundusze. Ponadto dane zebrane w procesie konsultacji społecznych mogą być później wykorzystywane przez ośrodki regionalne, dzięki czemu będą one miały szansę na to, by ich działania w większym stopniu odpowiadały na realne potrzeby obywateli. Możliwość prowadzenia konsultacji w formie online także jest pozytywnym aspektem, biorąc pod uwagę fakt, że aż 49% respondentów aktywnie szukających informacji  dotyczących spraw lokalnych (Millward Brown; 2011) kieruje się na strony internetowe odpowiednich urzędów, wydaje się to być rozwiązaniem odpowiadającym tendencjom rysującym się w społeczeństwie. Warto zwrócić uwagę na fakt, że funkcjonalność systemu badały również osoby ze stwierdzoną niepełnosprawnością – platforma jest dla nich przejrzysta oraz dostępna.

Źródła:

http://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2013/K_121_13.PDF

http://partycypacjaobywatelska.pl/wp-content/uploads/zaacznik_5_raport%20czstkowy%20z%20omnibusa.pdf

http://www.wdialogu.uw.edu.pl/

https://www.uw.edu.pl/wp-content/uploads/2017/11/uw_wdialogu_platforma_do_komunikacji_urzednik-obywatel.pdf

Publikacja finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „DIALOG” na lata 2016-2017