Komparatystyka prawnicza coraz modniejsza?

04.06.2019 1 minuta na przeczytanie artykułu

Termin „komparatystyka prawnicza” zdaje się być w dzisiejszych czasach coraz modniejszym określeniem. Prace naukowe uwypuklające aspekt komparatystyczny przedstawianych zagadnień prawnych są bardziej doceniane, studenci coraz częściej chcą podejmować swoje pierwsze próby komparatystyczne w pisanych przez siebie pracach dyplomowych.

 

Nazwa „komparatystyka prawnicza” pochodzi od łacińskiego sformułowania comparo, oznaczającego nic innego jak porównywać (stąd jej druga nazwa – „prawo porównawcze”). Istotą badań prawno-porównawczych jest wykazanie podobieństw jak i różnic występujących w rozwiązaniach prawnych funkcjonujących np. w różnych państwach a także systemach prawnych.

Literatura przedmiotu z roku na rok jest coraz obszerniejsza – co również świadczy o coraz większym zainteresowaniu komparatystyką prawniczą. Oprócz pracy prof. Romana Tokarczyka z UMCS w Lublinie (o tytule Komparatystyka prawnicza), wymienić można przykładowo dzieła prof. Bogusława Banaszaka pt. Porównawcze prawo konstytucyjne współczesnych państw demokratycznych, prof. Bogumiła Szmulika i dr Andrzeja Pogłódka pt. Prawo konstytucyjne porównawcze czy też prof. Zdzisława Brodeckiego, dr Magdaleny Konopackiej i dr Aleksandry Brodeckiej-Chamera nt. Komparatystyka kultur prawnych. O komparatystyce prawniczej sporo pisze się również artykułów naukowych.

Przedmiot o tej nazwie zagościł już praktycznie w programach 5-letnich jednolitych studiów magisterskich na kierunku „prawo” chyba we wszystkich uczelniach w Polsce (często jednak w postaci przedmiotu obieralnego – kierunkowego lub monograficznego).

Zagadnienia podejmowane w ramach zajęć dydaktycznych z wyżej wspomnianego przedmiotu obejmują m. in.: założenia teoretyczne komparatystyki prawniczej, funkcje komparatystyki prawniczej (poznawcze, dydaktyczne, prawotwórcze, interpretacyjne, unifikacyjne i ideologiczne), metodologię komparatystyki prawniczej i jej powiązania z innymi naukami teoretycznoprawnymi, charakterystykę podstawowych tradycji prawnych świata (takich jak: islamskiej, hebrajskiej, hinduskiej, azjatyckiej i europejskiej), fundamenty europejskiej kultury prawnej, rzymskich źródeł współczesnego prawa (zarówno prywatnego jak i publicznego), problemów komparatystycznych w obrębie poszczególnych gałęzi prawa, systemów sądowniczych funkcjonujących w poszczególnych państwach, procesów harmonizacji prawa prywatnego w Europie i na świecie a także edukacji prawniczej (modele: polski, angielski i amerykański) i zawodów prawniczych.

Celem prowadzenia dydaktyki z tego zakresu jest uzyskanie przez studenta umiejętności rozpoznawania podobieństw i różnic występujących pomiędzy systemami prawnymi wybranych państw, analizowania ich wzajemnych relacji oraz identyfikowania czynników konwergencji i dywergencji krajowych systemów prawnych. Ważnym jest ponadto zdobycie przez studenta umiejętnością posługiwania się znajomością metod badań komparatystycznych.

Publikacja finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „DIALOG” na lata 2018-2019