Rok działania Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej

25.02.2019 5 minuty na przeczytanie artykułu

Dokładnie 1 października 2018 minął pierwszy rok działalności Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej (NAWA).  Mimo iż to zupełnie nowy podmiot samodzielny za szeroko rozumiane umiędzynarodowienie polskiej nauki, zbudowany i dalej budowany od zera, to na pewno należy mu się ocena zdecydowanie pozytywna. Oczywiście, po tak młodej instytucji nie możemy się spodziewać widocznych od zaraz efektów i szeregu sukcesów, niemniej początki są bardzo obiecujące.

 

Co najważniejsze, wykrystalizowała się ostateczna struktura NAWA (Pion Programów dla Naukowców; Pion Programów dla Instytucji; Pion Programów dla Studentów; Pion Języka Polskiego; Pion Komunikacji i Promocji; Pion Uznawalności Wykształcenia i Uwierzytelniania Dokumentów; Pion Administracyjno-Organizacyjny; Pion Finansowo-Księgowy; Samodzielne stanowisko ds. analiz i ewaluacji oraz Zespół radców prawnych) zatrudniająca około 70 osób, co biorąc pod uwagę zakres zadań Agencji, wydaje się nie zbyt dużą liczbą oraz udało się także wypracować pierwszą bazę ogłoszonych programów, które z dużym prawdopodobieństwem będą kontynuowane w przyszłości. Dzisiaj przedstawiamy Wam krótkie podsumowanie działań NAWA w roku 2018.

Pierwszy rok w liczbach

Na dobry początek trochę liczb.  NAWA informuje, m.in. że:

  1. Pion Administracyjno-Organizacyjny, w 2018 roku odebrał 11639 dokumentów, wysłał ich zaś z 5009, przeprowadził 396 postępowań o zamówienia publiczne oraz zarejestrował 10293 maile;
  2. Pion Programów dla Instytucji, odpowiedzialny za umiędzynarodowienie uczelni i jednostek badawczych, ogłosił 5 naborów: Program „Nowoczesna Promocja Zagraniczna” — dający instytucjom środki na nowe formy promocji poza krajem; Program „PROM”, który umożliwia doktorantom i kadrze wnioskującej instytucji odbywanie krótkich wyjazdów (5-30 dni) nastawionych na rozwój kompetencji; Program „Akademickie Partnerstwa Międzynarodowe” umożliwiający uczelniom nawiązywanie długotrwałej współpracy z zagranicznymi ośrodkami; Program „Welcome to Poland”, dzięki któremu uczelnie mogą lepiej adaptować się do przyjmowania studentów z zagranicy; Program CEEPUS, czyli Środkowoeuropejski Program Wymiany Uniwersyteckiej, którym krajom należącym do tej sieci ułatwia wymiany studentów i kadry akademickiej. Programy dla Instytucji to Łącznie 5 uruchomionych naborów na kwotę 99 600 000 zł i 2225 złożonych wniosków. Agencja podkreśliła też wyraźnie, że 4 z 5 Programów to Programy zupełnie nowe przyznające środki w obszarach, które dotąd nie były dotowane.
  3. Z inicjatywy Pionu Języka Polskiego, odpowiedzialnego za promocję i upowszechnianie języka polskiego, w roku 2018 — 701 studentów zagranicznych wzięło udział w Letnich Kursach Języka i Kultury Polskiej; ponad 1000 osób zdawało egzamin certyfikacyjny z języka polskiego; otwarto 4 nowe lektoraty języka polskiego: w Teheranie, Ułan Bator, Hanoi oraz Bochum.
  4. Pion Programów dla Studentów odpowiedzialny za działania skierowane do studentów ogłosił 5 naborów: trzy w Programie stypendialnym dla Polonii – na studia pierwszego, drugiego i trzeciego stopnia; w Programie stypendialnym im. Banacha skierowanym do obywateli krajów Partnerstwa Wschodniego oraz Azji Centralnej; w Programie stypendialnym im. Łukasiewicza realizowanym w ramach polskiej pomocy rozwojowe, co dało w sumie 2326 wniosków złożonych w powyższych programach – łącznie na kwotę 10 260 000 zł.
  5. Pion Programów dla Naukowców odpowiedzialny za programy skierowane do grona akademickiego ogłosił, m. in. Program Polskie Powroty — dla polskich naukowców, którzy chcą wrócić i kontynuować karierę w kraju; Program im. Bekkera – umożliwiający naukowcom wyjazdy do renomowanych zagranicznych ośrodków ; Wymianę Bilateralną – nakierowaną na wsparcie mobilności naukowców w celu realizacji projektów badawczych, uzgodnionych i prowadzonych wspólnie przez partnerów z krajów partnerskich; Program im. Iwanowskiej umożliwiający wyjazdy naukowe doktorantom. Zainteresowani naukowcy w ramach ww. 4 uruchomionych programów złożyli 892 wnioski na łączną kwotę 82 000 000 zł.
  6. Pion Uznawalności Wykształcenia i Uwierzytelniania Dokumentów odpowiedzialny za wszelkie kwestie związane z uznawalnością wykształcenia i uwierzytelnianiem dokumentów, w ciągu roku otrzymał 1500 wniosków o wydanie opinii o zagranicznym dyplomie; uwierzytelnił ok. 4500 dokumentów i przygotował 20 opracowań o zagranicznych systemach edukacji.
Nowe programy

Pierwsze 12 miesięcy to dla NAWA także szereg nowych programów powstałych już w trakcie realizacji pierwotnych pomysłów. I tak Agencja otworzyła, m.in.:

  1. International Alumni

Program dedykowany uczelniom i jednostkom naukowym zmierzający do wsparcia w zakresie rozwoju długofalowych relacji z zagranicznymi absolwentami, wykorzystaniu ich wiedzy i doświadczeń w procesach edukacyjnych oraz budowaniu we współpracy z nimi marki polskich instytucji za granicą. Za cele szczegółowe programu NAWA uznała przede wszystkim aktywizację uczelni oraz jednostek naukowych i ich pracowników w zakresie współpracy z zagranicznymi absolwentami poprzez tworzenie warunków sprzyjających wykorzystaniu doświadczeń i wiedzy zagranicznych absolwentów w procesie edukacji i rozwoju kariery zawodowej obecnych studentów. Finansowanie w ramach programu obejmuje, m.in.: opracowanie systemu współpracy z absolwentami zagranicznymi, zintegrowane projekty, działania networkingowe i kampanie informacyjno-promocyjne, czy też tworzenie nowych lub zakup i wykorzystanie istniejących aplikacji, stron www lub narzędzi informatycznych przeznaczonych do utrzymywania i rozwoju relacji z zagranicznymi absolwentami oraz włączania ich w działania prowadzone przez polską instytucję.  Realizacja pojedynczego Projektu może trwać od 6 do 18 miesięcy (w okresie od 1 maja 2019 roku do 31 października 2020 roku)1).

  1. Program STER — stypendia doktorskie dla cudzoziemców

Program przeznaczony dla polskich instytucji, które prowadzą kształcenie doktorantów, mają doświadczenie w przyjmowaniu cudzoziemców na studia oraz koordynują lub uczestniczą w programach międzynarodowej wymiany studentów lub doktorantów. Jego głównym założeniem jest umiędzynarodowienie szkół doktorskich poprzez zwiększenie atrakcyjności oferty skierowanej do zagranicznych kandydatów do szkół doktorskich prowadzonych przez polskie instytucje, a tym samym wzrost liczby doktorantów zagranicznych kształcących się w Polsce, zwiększenie atrakcyjności oferty polskich instytucji wśród kandydatów na doktorantów z zagranicy, pozyskanie doktorantów zagranicznych dzięki ofercie stypendialnej. Finansowanie w ramach programu obejmuje, m.in.: wypłatę stypendiów za najlepsze wyniki/osiągnięcia naukowe dla maksymalnie 50% doktorantów zagranicznych realizujących kształcenie doktorantów w Projekcie; działania związane z pozyskaniem zagranicznych doktorantów. Program jest realizowany w okresie wrzesień 2018 roku – grudzień 2023 roku2).

  1. Program im. Iwanowskiej

Program skierowany do doktorantów, którzy w chwili składania wniosku byli zatrudnieni na podstawie umowy o pracę w polskich uczelniach lub jednostkach naukowych oraz mający otwarty przewód doktorski (nie dłużej niż 3 lata w dniu złożenia wniosku), w jednostce, w której są zatrudnieni lub realizują program „Doktorat wdrożeniowy”. Główny cel programu to zwiększenie mobilności międzynarodowej doktorantów poprzez umożliwienie im odbycia części studiów doktoranckich, prowadzenia badań naukowych, pozyskania materiałów do pracy doktorskiej lub publikacji naukowej, zrealizowania części programu „Doktorat wdrożeniowy”, prowadzenia zajęć dydaktycznych lub realizacji innych form aktywności naukowej lub akademickiej powiązanych z realizacją pracy doktorskiej w renomowanych zagranicznych ośrodkach na całym świecie.  Finansowanie w ramach programu obejmuje koszty utrzymania Beneficjenta związane z pobytem doktoranta w zagranicznym ośrodku goszczącym oraz dodatek mobilnościowy. Projekt może być realizowany przez okres od 6 do 12 miesięcy, przy czym wyjazd nie może nastąpić wcześniej niż 1 września 2019 r. ani nie później niż 29 lutego 2020 r.3)

Study in Poland – Ready, Study, Go Poland

Warto również wspomnieć, iż NAWA, już jako autonomiczny podmiot, wzięła pod swoje skrzydła kilka programów koordynowanych wcześniej przez poszczególne ministerstwa, dając im szansę na drugie nieco odświeżone życie i tym samym kontynuowanie najciekawszych inicjatyw. Tak się stało, m.in. z kampanią Study in Poland – Ready, Study, Go Poland, w ramach której pod nadzorem Agencji i we współpracy z Ministerstwem Spraw Zagranicznych, promowane jest polskie szkolnictwo wyższe na świecie np. poprzez organizowanie misji edukacyjnych i przygotowywanie polskich stoisk promocyjnych. W 2018 roku NAWA stworzyła stoiska narodowe na 22 targach edukacyjnych za granicami kraju, które w sumie odwiedziło około 35 tys. uczestników oraz, w ramach których uczestniczyło w nich 191 przedstawicieli polskich uczelni4).

Publikacja finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „DIALOG” na lata 2018-2019

   [ + ]

1.https://nawa.gov.pl/instytucje/international-alumni/ogloszenie
2.https://nawa.gov.pl/instytucje/ster-stypendia-doktorskie-dla-cudzoziemcow/ogloszenie
3.https://nawa.gov.pl/naukowcy/program-im-iwanowskiej/o-programie
4.Forum Akademickie nr 11/2018, „NAWA z szybkością błyskawicy”, Rozmowa z Łukaszem Wojdygą, dyrektorem Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej