Dochód utracony a umowa zlecenie

24.08.2018 2 minuty na przeczytanie artykułu

pixabay.com

Dochód utracony to podstawowe zagadnienie związane z systemem bezzwrotnej pomocy materialnej, jest jednak źródłem bardzo wielu wątpliwości, podobnie zresztą jak szereg innych pojęć związanych przede wszystkim ze stypendium socjalnym. Niemniej postaramy się rozjaśniać, małymi częściami, skomplikowane meandry definicji i procedur systemu wsparcia materialnego przewidzianego dla studentów. Dzisiaj szukamy odpowiedzi na pytanie, czy utrata źródła dochodu w formie umowy zlecenia może być uznana za dochód utracony niezależnie od długości jej trwania?

 

Stan prawny

Zagadnienie dochodu utraconego regulowane jest obecnie przez podstawowy akt prawny regulujący kwestie sposobu obliczania dochodu na osobę w rodzinie, tj. ustawę z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. 2003 Nr 228 poz. 2255 z późn. zm.), dalej „Ustawa”.

Treść opinii

Zgodnie z art.3 pkt. 23 Ustawy, za utratę dochodu mogą być uznane wyłącznie okoliczności, które są wprost wskazane w przytoczonym przepisie, a są to:

  • uzyskanie prawa do urlopu wychowawczego,
  • utrata prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,
  • utrata zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie umowy o dzieło,
  • utrata zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, z wyjątkiem rent przyznanych rolnikom w związku z przekazaniem lub dzierżawą gospodarstwa rolnego,
  • wyrejestrowanie pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszenie jej wykonywania w rozumieniu art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r. poz. 672, z późn. zm.9),
  • utrata zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
  • utrata zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią

Mając na uwadze powyższe, uznać należy, że Ustawa wprost wskazuje umowę zlecenie, traktując ja jako inną pracę zarobkową, za dochód utracony wykluczając z tej kategorii jedynie umowę o dzieło. Nie ma również znaczenia prawnego okres świadczenia na mocy umowy zlecenia.

Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 28 lipca 2011 r. (sygn. akt III SA/Kr 1311/10): Skoro podstawą ustalenia prawa do świadczeń jest dochód rodziny w przeliczeniu na osobę (art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych – tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), zaś dochodem rodziny jest dochód z roku poprzedzającego okres zasiłkowy, jego wysokość decyduje o uprawnieniu do świadczeń, to – przy braku innych rozwiązań ustawowych – wszelkie zmiany w dochodzie, o których stanowi art. 5 ustawy (utrata bądź uzyskanie dochodu), odnosić się mogą tylko do tego roku, to jest roku poprzedzającego okres zasiłkowy. Uwzględnienie zatem w dochodzie rodziny utraconego dochodu, do którego prawo powstało, po roku, z którego dochody uwzględniać powinny organy orzekające w tej sprawie, jest nieprawidłowe.

Jak bowiem wynika z treści art.5 ust. 4 Ustawy w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego.” Ponadto art. 24 ust. 6 Ustawy stanowi, że — w razie utraty dochodu prawo do świadczeń rodzinnych ustala się od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata dochodu, nie wcześniej jednak niż od miesiąca złożenia wniosku.

Publikacja finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „DIALOG” na lata 2018-2019