Alternatywne drogi kariery po studiach prawniczych cz. XII – doradca prawny

26.06.2019 1 minuta na przeczytanie artykułu

pixabay.com

Prawnik po odbyciu jednolitych studiów magisterskich na kierunku „prawo” nie musi ukończyć aplikacji prawniczej aby udzielać porad prawnych. Po uzyskaniu magisterium w zakresie prawa może wykonywać bowiem zawód doradcy prawnego niezrzeszonego w żadnej z korporacji prawniczych. Niestety, zakres czynności, które wykonywać może ów doradca prawny jest ograniczony.

 

W 2003 r. zapadł wyrok Trybunału Konstytucyjnego sankcjonujący w swej istocie możliwość wykonywania zawodu doradcy prawnego. Trybunał orzekł bowiem, iż osoby posiadające wykształcenie wyższe na kierunku „prawo” mogą prowadzić działalność prawniczą w formie np. biura doradztwa (lub poradnictwa) prawnego.

Doradca prawny nie jest ani adwokatem, ani radcą prawnym. Nie należy również do żadnego prawniczego samorządu zawodowego (w konsekwencji czego nie obejmuje go również odpowiedzialność dyscyplinarna funkcjonująca w tradycyjnych zawodach prawniczych). Nie obowiązują go żadne kodeksy etyki (na wzór tych dotyczących adwokatów oraz radców prawnych). Może jednak wykonywać działalność gospodarczą (działalność prawniczą) na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców. Nie dotyczy go również obowiązek zachowania w tajemnicy wszelkich informacji uzyskanych od klienta (który obowiązuje adwokatów i radców prawnych). Doradców prawnych nie obejmuje również obowiązek posiadania ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej w razie popełnienia ewentualnego błędu podczas wykonywania swojej pracy (jest to dla nich zatem kwestia fakultatywna – mogą, ale nie muszą mieć wykupionego ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej). Nie posiadają również takich uprawnień zawodowych, jak przedstawiciele dwóch korporacji prawniczych (wskazanych wyżej).

Działalność doradcy prawnego nie jest przedmiotem odrębnej regulacji ustawowej dotyczącej wyłącznie tego zawodu. Zakres czynności jakie mogą wykonywać doradcy prawni jest stosunkowo wąski, zwłaszcza jeśli chodzi o ich potencjalny udział w postępowaniach sądowych. Mogą być oni jedynie pełnomocnikami stron w niektórych tylko sprawach cywilnych pod warunkiem, iż z klientem łączy ich stała umowa zlecenia. Mogą udzielać porad prawnych, sporządzać opinie prawne oraz projekty różnego rodzaju pism. Warto dodać, iż doradca prawny może być pełnomocnikiem we wszystkich stadiach prowadzonego w sprawie postępowania administracyjnego.

Istotne ograniczenie uprawnień doradcy prawnego względem adwokatów czy też radców prawnych dotyczy m. in. czynności, których dokonywanie objęto tzw. przymusem adwokacko-radcowskim, czyli czynności podejmowanych przed Sądem Najwyższym, Naczelnym Sądem Administracyjnym, Trybunałem Konstytucyjnym oraz Trybunałem Stanu. Doradcy prawni nie mogą być też np. pełnomocnikami stron w postępowaniu sądowo-administracyjnym, czy też obrońcami lub pełnomocnikami w sprawach karnych, o wykroczenia oraz karnoskarbowych.

Mimo powyższego, wydaje się, że dla „świeżo upieczonego” absolwenta „prawa” opcja podjęcia pracy jako doradca prawny (w formie wykonywanej przez siebie działalności gospodarczej) jest interesująca w kontekście trudnego momentu jakim jest wejście na rynek usług prawniczych.

Publikacja finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „DIALOG” na lata 2018-2019